İK'nun 128. maddesinde öngörülen, kıymet taktir raporunun geçerlilik süresi olan iki yıllık sürenin başlangıcı, sonradan kesinleşmesi koşulu ile kıymet takdirinin fiilen yapıldığı keşif tarihidir.

YARGITAY

12. HUKUK DAİRESİ

E. 2019/11467

K. 2019/14900

T. 15.10.2019

DAVA : Yukarıda tarih ve numarası yazılı Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın müddeti içinde temyizen tetkiki borçlular tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:

KARAR : Borçluların, diğer şikayet nedenleri ile birlikte satış tarihine kadar kıymet takdiri üzerinden yasal 2 yıllık sürenin geçtiğini belirterek 16/04/2018 tarihinde yapılan iki adet taşınmaz ihalesinin feshi istemiyle icra mahkemesine başvurduğu, mahkemece istemin reddine karar verilerek, para cezasına hükmedildiği, aynı nedenlerle borçlular tarafından yapılan istinaf başvurusunun ise Bölge Adliye Mahkemesince kısmen kabulüyle HMK'nın 353/1-b-1. bendi gereğince mahkeme kararının kaldırılmasına, her ne kadar bilirkişilerce kıymet takdirine itiraz tarihi itibari ile değerleme yapılmış ise de, 104 ada 29 parsel sayılı taşınmazın kıymet takdirine yapılan itiraz reddedildiğinden iki yıllık sürenin satışa esas alınan muhammen bedelin tespit edildiği keşif tarihinden başlayacağından icra müdürü keşif tarihi olan 26.01.2016 tarihi ile ihale tarihi arasında iki yıllık sürenin geçtiği gerekçesi ile bu taşınmaz yönünden ihalenin feshine,104 ada 223 parsel sayılı taşınmaz yönünden kıymet takdirine itirazın kabul edilmesi nedeni ile iki yıllık sürenin mahkemece gidilen keşif tarihinden başlatılarak bu taşınmaz yönünden ihalenin feshi talebinin reddine karar verildiği görülmüştür.

Sair temyiz itirazları yerinde değil ise de;

İİK'nun 128/a-2. maddesinde; "Kesinleşen kıymet takdirinin yapıldığı tarihten itibaren iki yıl geçmedikçe yeniden kıymet takdiri istenemez" hükmüne yer verilmiştir..... 26.02.1992 tarih ve 1992/4-70 E. - 1992/130 K. sayılı kararında da vurgulandığı üzere, İİK'nun 128. maddesinde öngörülen iki yıllık sürenin başlangıcı, sonradan kesinleşmesi koşulu ile kıymet takdirinin fiilen yapıldığı keşif tarihidir.

Bu husus kamu düzenine ilişkin olup, mahkemece re'sen nazara alınmalıdır.

Kıymet takdirine itiraz davası; İİK'nun 128/a maddesinde düzenlenmiş olup, icra müdürünce satışa konu malın bilirkişi marifetiyle yapılan değer tesbitinin yerinde olmadığına yönelik bir şikayettir. Bu şikayette ilgili, müdürlükçe yapılan değer tesbitinin yerinde olmadığı, malın belirlenen değerinin gerçek kıymetini yansıtmadığı iddiasıyla mahkemeye başvurmuştur. Mahkemece yapılacak iş; icra müdürü tarafından belirlenen değerin taşınmazın gerçek değerini yansıtıp yansıtmadığı, bir başka ifadeyle memur işleminin doğru olup olmadığını denetlemektir. Dolayısıyla mahkeme, oluşturduğu bilirkişi kurulu ile, icra müdürünün kıymet takdiri yaptığı tarih itibariyle taşınmazın değerini belirleyerek memur işlemini denetler. Bu itibarla kıymet takdirine itiraz davasındaki keşif tarihinin kıymet takdiri tarihi olarak kabulü mümkün olmadığı gibi, şikayet işleminin ruhuna da uygun düşmeyecektir

Somut olayda, ihaleye konu taşınmazların kıymet takdiri işleminin, icra müdürlüğünce 26/01/2016 tarihinde yapıldığı, borçluların taşınmazlara takdir olunan değerin gerçek değerinin altında olduğunu ileri sürerek kıymet takdirine itiraz etmesi üzerine,... İcra Hukuk Mahkemesi'nin 20/06/2016 tarih ve 2016/23 E. - 2016/33 K. sayılı dosyasında 104 ada 223 parsel sayılı taşınmaz yönünden şikayetin kabulüne, 104 ada 29 parsel sayılı taşınmaz yönünden ise şikayetin reddine karar verildiği görülmektedir. Mahkemece hükme esas alınan raporda bilirkişiler tarafından hangi tarih itibari ile değerleme yapılmış olduğu açıkça belirtilmemiş olmakla her ne kadar mahkeme gerekçesinde dava tarihi itibari ile değerleme yapıldığı belirtilmiş ise de, borçlular tarafından icra müdürlüğünce alınan 08/02/2016 tarihli rapora itiraz edildiğinden iki yıllık süre, satışa esas alınan muhammen bedellerin icra müdürlüğü değerleme tarihi olan 26/01/2016 tarihinden başlayacağından, satış tarihi olan 16/04/2018 günü itibariyle İİK'nun 128/a maddesinde öngörülen iki yıllık süre geçmiştir.

Bu durumda, kesinleşen kıymet takdirinin yapıldığı 26/01/2016 tarihinden itibaren iki yıldan fazla süre geçtikten sonra ihale gerçekleştirilmiş olmakla ve bu husus re'sen gözetilmesi gerektiğinden, 104 ada 223 parsel sayılı taşınmaz yönünden de ihalenin feshine karar verilmesi gerekirken, bu taşınmaza ilişkin istemin reddi yönünde hüküm tesisi isabetsiz olup, Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması gerekmiştir.

SONUÇ : Borçluların temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile, ... Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesi'nin 27/05/2019 tarih 2019/113 E. - 2019/1212 K sayılı kararının 104 ada 223 parsel sayılı taşınmaz yönünden yukarıda yazılı nedenlerle, 5311 Sayılı Kanun ile değişik İİK'nun 364/2. maddesi göndermesiyle uygulanması gereken 6100 Sayılı HMK'nun 373/2. maddesi uyarınca, ( BOZULMASINA ), peşin alınan harcın istek halinde iadesine, dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesi'ne gönderilmesine, 15.10.2019 gününde oybirliğiyle karar verildi.